وقتی قصد خرید طلا دارید، فقط وزن و قیمت آن اهمیت ندارد و باید به میزان خلوص طلا نیز توجه کنید. عیار نشان می‌دهد چه مقدار از یک قطعه از طلای خالص تشکیل شده است و چه مقدار از آن را فلزات دیگری مثل مس یا نقره تشکیل داده‌اند. به همین دلیل پرسش‌هایی مثل عیار 900 چیست، قیراط چیست و استعلام ری گیری طلا چگونه انجام می‌شود، برای بسیاری از خریداران طلا حائز اهمیت هستند.

شناخت عیار طلا به شما کمک می‌کند ارزش واقعی قطعه طلا را بهتر درک کنید و هنگام خرید یا فروش، اطلاعات روی طلا و فاکتور را دقیق‌تر بررسی کنید. همچنین در ایران طلای 18 عیار یا همان طلای 750 کاربرد زیادی دارد و عدد عیار مستقیما با درصد خلوص طلا ارتباط دارد. عیار در اصل نسبت طلای خالص موجود در یک آلیاژ را نشان می‌دهد و هرچه عدد آن بالاتر باشد، میزان طلای خالص موجود در قطعه نیز بیشتر می‌شود. 

عیار طلا دقیقا چه چیزی را نشان می‌دهد؟

طلا در حالت خالص فلزی نرم و شکل‌پذیر است و برای ساخت بسیاری از زیورآلات آن را با فلزات دیگری ترکیب می‌کنند. نتیجه این ترکیب، آلیاژی است که مقاومت بیشتری دارد و برای ساخت انگشتر، زنجیر، دستبند و سایر مصنوعات طلا مناسب‌تر است.

برای مشخص کردن میزان طلای خالص موجود در این آلیاژ از عیار استفاده می‌کنند. در روش هزار قسمتی، عدد 1000 را برای طلای تقریبا خالص در نظر می‌گیرند. برای مثال، عدد 750 به این معناست که از هر 1000 واحد آلیاژ، 750 واحد آن از طلا تشکیل شده است. به همین دلیل طلای 750 حدود 75 درصد طلای خالص دارد و به عنوان طلای 18 عیار شناخته می‌شود. 

در روش دیگری، میزان خلوص طلا بر پایه عدد 24 بیان می‌شود. در این روش، طلای 24 عیار بالاترین درجه خلوص را دارد و طلای 18 عیار نیز سه‌چهارم این میزان خلوص را در خود جای داده است.

اگر هنگام خرید با عددهایی مانند 750، 900، 916 یا 999 روبه‌رو شوید، در واقع با شیوه هزار قسمتی نمایش عیار مواجه شده‌اید.

عیار 900 چیست و چه میزان خلوصی دارد؟

یکی از عددهایی که روی برخی قطعات طلا، سکه‌ها یا مصنوعات قدیمی دیده می‌شود، عدد 900 است. اگر برای شما هم این پرسش ایجاد شده است که عیار 900 چیست، باید گفت این عدد نشان می‌دهد که 90 درصد وزن آلیاژ از طلای خالص تشکیل شده است.

به زبان ساده، اگر یک قطعه طلای 10 گرمی با عیار 900 داشته باشید، حدود 9 گرم از آن از طلای خالص تشکیل شده است و حدود یک گرم باقی‌مانده را فلزات دیگر تشکیل داده‌اند.

برای تبدیل عیار 900 به سیستم 24 عیاری نیز باید نسبت آن را به 1000 در نظر بگیرید. با این محاسبه، طلای 900 تقریبا برابر با طلای 21.6 عیار قرار می‌گیرد. به همین دلیل از نظر میزان خلوص، بین طلای 21 و 22 عیار قرار می‌گیرد.

دانستن اینکه عیار 900 چیست زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که روی قطعه طلا فقط یک عدد سه‌رقمی درج شده باشد و عبارت 18K یا 22K روی آن دیده نشود. در چنین شرایطی، همین عدد سه‌رقمی اطلاعات مهمی درباره درصد خلوص طلا در اختیار شما قرار می‌دهد.

چگونه عددهای روی طلا را بخوانیم؟

روی مصنوعات طلا گاهی عددهایی مانند 585، 750، 916 یا 999 حک می‌شوند. هر یک از این عددها درصد مشخصی از طلای خالص را نشان می‌دهند.

عدد 585 تقریبا به طلای 14 عیار اشاره دارد و حدود 58.5 درصد طلای خالص در خود دارد. عدد 750 به طلای 18 عیار اشاره دارد و 75 درصد آن از طلای خالص تشکیل شده است. عدد 916 به طلای 22 عیار نزدیک است و حدود 91.6 درصد طلای خالص دارد. عدد 999 نیز به طلای 24 عیار نزدیک است و خلوص بسیار بالایی دارد. این نسبت‌ها در دسته‌بندی رایج عیارهای طلا نیز به همین شکل بیان می‌شوند. 

پس اگر روی قطعه‌ای عدد 900 را ببینید و بخواهید بدانید عیار 900 چیست، باید آن را به معنای وجود حدود 90 درصد طلای خالص در آلیاژ در نظر بگیرید.

قیراط چیست و چه تفاوتی با عیار دارد؟

از دیگر موضوعاتی که هنگام صحبت درباره طلا و جواهر باعث سردرگمی می‌شود، تفاوت عیار و قیراط است. اگر می‌خواهید بدانید قیراط چیست، باید ابتدا مشخص کنید درباره وزن سنگ قیمتی صحبت می‌کنید یا میزان خلوص طلا را بررسی می‌کنید.

قیراط یا Carat واحد اندازه‌گیری وزن سنگ‌های قیمتی مانند الماس، یاقوت، زمرد و مروارید است و هر یک قیراط برابر با 0.2 گرم یا 200 میلی‌گرم در نظر گرفته می‌شود. 

برای مثال، یک الماس 5 قیراطی یک گرم وزن دارد و یک الماس نیم قیراطی نیز 0.1 گرم وزن دارد. پس وقتی درباره قیراط سنگ صحبت می‌کنیم، وزن آن سنگ را بررسی می‌کنیم.

اما عیار طلا موضوع دیگری را نشان می‌دهد و به میزان خلوص طلا ارتباط دارد. به همین دلیل اگر کسی بپرسد قیراط چیست، نباید آن را با درصد خلوص طلای 18 یا 24 عیار اشتباه بگیریم. تفاوت این دو مفهوم در منابع تخصصی طلا نیز به روشنی بیان شده است و قیراط برای سنجش وزن سنگ و عیار برای سنجش خلوص طلا به کار می‌رود.

آیا رنگ طلا عیار آن را مشخص می‌کند؟

رنگ طلا اطلاعاتی درباره ترکیب آلیاژ در اختیار شما قرار می‌دهد، اما بهتر است عیار را فقط براساس رنگ تشخیص ندهید. هرچه میزان طلای خالص در یک آلیاژ بیشتر باشد، رنگ زرد آن نیز پررنگ‌تر دیده می‌شود. با این حال نوع و مقدار فلزاتی که با طلا ترکیب شده‌اند نیز بر رنگ نهایی اثر می‌گذارند.

برای نمونه، طلای 24 عیار رنگ زرد پررنگ‌تری دارد و طلای 18 عیار در مقایسه با آن کمی ملایم‌تر دیده می‌شود. با این حال برای تشخیص دقیق، عدد عیار، مشخصات حک‌شده و بررسی تخصصی اعتبار بیشتری دارند.

به همین دلیل دانستن اینکه عیار 900 چیست فقط از روی رنگ طلا امکان‌پذیر نیست و باید عدد حک‌شده یا نتیجه آزمایش عیار نیز بررسی شود.

عیار طلا چگونه به صورت دقیق مشخص می‌شود؟

برای تعیین دقیق عیار، روش‌های مختلفی در بازار طلا استفاده می‌شود. بررسی کد حک‌شده روی طلا ساده‌ترین روش است، اما این روش زمانی اعتبار کافی دارد که اصالت کد و قطعه نیز تایید شده باشد.

طلافروشان و آزمایشگاه‌ها برای بررسی دقیق‌تر از ابزارهای عیارسنجی استفاده می‌کنند. دستگاه‌های XRF از جمله ابزارهایی هستند که ترکیب فلز را بررسی می‌کنند و درصد عناصر موجود در قطعه را نشان می‌دهند. روش سنگ محک و اسید نیز از روش‌های قدیمی بازار طلا به شمار می‌رود که به تجربه و مهارت نیاز دارد. 

برای طلای آب‌شده، موضوع ری‌گیری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. در این فرایند نمونه‌ای از طلا بررسی می‌شود تا میزان خلوص آن مشخص شود و نتیجه آزمایش به قطعه ارتباط داده شود.

استعلام ری گیری طلا چه کاربردی دارد؟

هنگام خرید طلای آب‌شده فقط دیدن ظاهر قطعه برای اطمینان از عیار آن کافی نیست و اطلاعات مربوط به آزمایش و کد روی طلا نیز باید بررسی شود. استعلام ری گیری طلا در همین مرحله اهمیت پیدا می‌کند و به خریدار کمک می‌کند اطلاعات ثبت‌شده برای قطعه طلای آب‌شده را بررسی کند. پس از انجام آزمایش در مرکز ری‌گیری، اطلاعاتی درباره قطعه ثبت می‌شود و کدی روی طلای آب‌شده قرار می‌گیرد. این کد در بازار با عنوان انگ نیز شناخته می‌شود و مانند شناسه‌ای برای پیگیری مشخصات قطعه عمل می‌کند.

اگر در زمان خرید طلای آب‌شده با یک شماره چندرقمی روبه‌رو شوید، بهتر است آن را با عدد عیار اشتباه نگیرید. عدد عیار میزان خلوص را نشان می‌دهد، در حالی که انگ برای شناسایی و پیگیری اطلاعات مربوط به قطعه استفاده می‌شود.

به همین دلیل استعلام ری گیری طلا در خرید طلای آب‌شده اهمیت زیادی دارد و باید در کنار بررسی وزن، عیار و اطلاعات فروشنده انجام شود.

تفاوت انگ طلا و عدد عیار چیست؟

انگ و عیار دو مفهوم جدا از یکدیگر هستند. عیار میزان خلوص طلا را مشخص می‌کند، اما انگ یک کد شناسایی برای طلای آب‌شده به شمار می‌رود.

برای مثال، عدد 750 مستقیما به خلوص طلا ارتباط دارد و نشان می‌دهد حدود 75 درصد از آلیاژ از طلای خالص تشکیل شده است. در مقابل، یک کد چندرقمی که به عنوان انگ روی طلای آب‌شده درج شده است، برای پیگیری اطلاعات ثبت‌شده در فرایند ری‌گیری استفاده می‌شود.

اگر قصد خرید طلای آب‌شده دارید، استعلام ری گیری طلا به شما کمک می‌کند اطلاعات مرتبط با انگ و نتیجه ثبت‌شده برای آن قطعه را بررسی کنید.

هنگام خرید طلا به چه اطلاعاتی توجه کنیم؟

برای تشخیص عیار، بهتر است چند نشانه را در کنار یکدیگر بررسی کنید. در ابتدا عدد حک‌شده روی طلا را بخوانید و ببینید با چه استانداردی نمایش داده شده است. سپس فاکتور خرید را بررسی کنید و عیار درج‌شده در فاکتور را با مشخصات قطعه مقایسه کنید.

در خرید طلای آب‌شده نیز اطلاعات ری‌گیری و انگ اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. اگر درباره اصالت یا عیار قطعه تردید دارید، بررسی تخصصی توسط مرکز معتبر راه دقیق‌تری برای مشخص شدن خلوص طلا ارائه می‌دهد.

شناخت مفاهیمی مانند قیراط چیست نیز از اشتباه هنگام خرید جواهرات جلوگیری می‌کند، زیرا وزن سنگ قیمتی نباید با عیار فلز طلا اشتباه گرفته شود. اگر یک انگشتر دارای الماس باشد، عیار درباره خلوص قسمت طلایی انگشتر صحبت می‌کند و قیراط وزن الماس را نشان می‌دهد.

آیا عیار بالاتر همیشه انتخاب بهتری است؟

عیار بالاتر به معنای وجود طلای خالص بیشتر در آلیاژ است، اما انتخاب مناسب به نوع استفاده شما بستگی دارد. طلای بسیار خالص نرم‌تر است و برای برخی زیورآلات روزمره مقاومت کمتری دارد. به همین دلیل طلای 18 عیار در ایران برای ساخت بسیاری از زیورآلات استفاده می‌شود و میان خلوص و استحکام تعادل مناسبی ایجاد می‌کند. 

اگر هدف شما بررسی ارزش طلای آب‌شده یا قطعه‌ای با عیار متفاوت باشد، پس لازم است درصد خلوص را دقیق‌تر بررسی کنید. در این شرایط دانستن اینکه عیار 900 چیست به شما کمک می‌کند درصد طلای خالص را سریع‌تر تشخیص دهید.

سخن پایانی

تشخیص عیار طلا زمانی ساده‌تر می‌شود که معنی عددهای حک‌شده و تفاوت میان مفاهیم بازار طلا را بشناسید. اگر بدانید عیار 900 چیست، راحت‌تر متوجه می‌شوید که عدد 900 به حدود 90 درصد خلوص اشاره دارد. اگر بدانید قیراط چیست، وزن سنگ‌های قیمتی را با عیار طلا اشتباه نمی‌گیرید. اگر هم قصد خرید طلای آب‌شده دارید، استعلام ری گیری طلا به شما کمک می‌کند اطلاعات مربوط به قطعه را دقیق‌تر بررسی کنید.

در آخر بهتر است برای تشخیص عیار فقط به ظاهر و رنگ طلا تکیه نکنید و عدد عیار، اطلاعات فاکتور، انگ و نتیجه ری‌گیری را در کنار یکدیگر بررسی کنید. این شناخت باعث می‌شود هنگام خرید و فروش طلا تصمیم آگاهانه‌تری بگیرید.

سوالات متداول

1. عیار طلا را از کجا بفهمیم؟

برای تشخیص عیار طلا می‌توانید عدد حک‌شده روی قطعه را بررسی کنید. برای مثال عدد 750 نشان‌دهنده طلای 18 عیار است و عدد 900 به طلایی با حدود 90 درصد خلوص اشاره دارد. در طلای آب‌شده نیز بهتر است اطلاعات انگ و نتیجه ری‌گیری را بررسی کنید.

1.  تفاوت عیار طلا با قیراط چیست؟

عیار میزان خلوص طلا را مشخص می‌کند، اما قیراط برای اندازه‌گیری وزن سنگ‌های قیمتی مانند الماس، یاقوت و زمرد استفاده می‌شود. هر یک قیراط برابر با 0.2 گرم است.