رقابت آینده مس بر سر آب و انرژی است

به گزارش رصد اقتصادی ،«مسعود نوری» قائم‌مقام اجرایی مدیرعامل شرکت مس کاوان نماد درباره چالش‌های پیش روی توسعه صنعت مس گفت: آب در سال‌های آینده یکی از تعیین‌کننده‌ترین متغیر‌های توسعه صنایع معدنی ایران خواهد بود. ما در کشوری فعالیت می‌کنیم که با محدودیت جدی منابع آبی مواجه است، بنابراین هیچ پروژه جدید معدنی و فرآوری نمی‌تواند نسبت به این موضوع بی‌تفاوت باشد. رویکرد صنعت باید از مصرف خطی آب به سمت بازچرخانی حداکثری حرکت کند. یعنی آبی که وارد فرآیند تولید می‌شود، تا حد امکان بازیابی و دوباره وارد مدار شود.

وی افزود: بهینه‌سازی سیستم‌های آبگیری، مدیریت تیکنرها، استفاده از روش‌های مناسب فیلتراسیون و کاهش اتلاف آب در بخش‌های مختلف کارخانه از جمله اقداماتی است که می‌تواند در این زمینه اثرگذار باشد. در برنامه‌های توسعه‌ای مس کاوان نماد نیز کاهش مصرف آب تازه و افزایش نرخ بازچرخانی، هم‌زمان با افزایش ظرفیت تولید، اهمیت ویژه‌ای دارد. توسعه زمانی ارزشمند است که به ازای هر واحد تولید، منابع کم‌تری مصرف شود.

نوری با اشاره به اهمیت مدیریت باطله‌های معدنی ادامه داد: شاید بهتر باشد در آینده واژه «باطله» را با احتیاط بیشتری به کار ببریم. بخشی از موادی که امروز باطله محسوب می‌شوند، ممکن است با پیشرفت فناوری فرآوری یا تغییر شرایط اقتصادی، دوباره ارزشمند شوند. عیار اقتصادی مواد تغییر می‌کند، فناوری‌های بازیابی پیشرفت می‌کنند و قیمت فلزات نیز می‌تواند اقتصاد بازفرآوری را تغییر دهد.

قائم‌مقام اجرایی مدیرعامل شرکت مس کاوان نماد گفت: به همین دلیل باید باطله‌ها را نوعی ذخیره ثانویه برای آینده در نظر گرفت. مدیریت اصولی باطله فقط یک الزام زیست‌محیطی نیست، بلکه بخشی از استراتژی مدیریت منابع شرکت است. اگر بتوان از باطله‌های قدیمی یا جدید دوباره مس یا عناصر ارزشمند را بازیابی کرد، هم ارزش اقتصادی ایجاد می‌شود، هم حجم پسماند کاهش پیدا می‌کند و هم بهره‌وری استفاده از ذخیره معدنی افزایش می‌یابد.

وی افزود: یکی از رویکرد‌هایی که صنعت معدن باید در سال‌های آینده جدی‌تر دنبال کند، استفاده از دانش و فناوری‌های روز دنیا برای دستیابی به حداکثر بهره‌وری است. هدف باید این باشد که تا حد امکان هیچ جریان ارزشمندی از چرخه تولید خارج نشود.

نوری درباره چالش انرژی در صنعت معدن نیز گفت: معادن و صنایع فرآوری از مصرف‌کنندگان قابل توجه انرژی هستند و به همین دلیل مدیریت انرژی باید از همان مرحله طراحی و برنامه‌ریزی عملیاتی معدن مورد توجه قرار گیرد. در شرایطی که صنعت کشور با محدودیت برق و سوخت مواجه است، افزایش ظرفیت تولید بدون افزایش بهره‌وری انرژی، مدل پایداری نخواهد بود.

وی ادامه داد: شاخص‌هایی مانند میزان انرژی مصرفی به ازای هر تن استخراج یا هر تن محصول باید به همان اندازه‌ای جدی گرفته شود که میزان تولید را دنبال می‌کنیم. نوسازی تجهیزات، بهینه‌سازی موتور‌های الکتریکی، مدیریت بار، کاهش زمان کارکرد ماشین‌آلات بدون تولید، بهینه‌سازی مسیر‌های حمل و استفاده از سیستم‌های پایش مصرف انرژی می‌تواند اثر قابل توجهی بر بهره‌وری داشته باشد.

نوری با اشاره به ظرفیت انرژی خورشیدی در معادن ایران اظهار کرد: بخش قابل توجهی از معادن کشور در مناطقی قرار گرفته‌اند که از ظرفیت مناسبی برای تولید انرژی خورشیدی برخوردارند؛ بنابراین ترکیب بهینه شبکه برق، تولید انرژی تجدیدپذیر و مدیریت مصرف می‌تواند در آینده به یک مزیت رقابتی برای معادن تبدیل شود.

وی در ترسیم چشم‌انداز مس کاوان نماد گفت: تصویری که برای آینده مطلوب این مجموعه می‌بینیم، شرکتی است که معدن، فرآوری و توسعه زنجیره ارزش را به صورت یک سیستم به هم پیوسته مدیریت کند. مجموعه‌ای که داده‌های عملیاتی آن قابل پایش باشد، تجهیزات با بهره‌وری بالاتر فعالیت کنند، مصرف آب و انرژی به ازای هر واحد تولید کاهش پیدا کند و بیشترین میزان ممکن آب به چرخه تولید بازگردد.

قائم‌مقام اجرایی مدیرعامل شرکت مس کاوان نماد افزود: در این مدل، باطله دیگر صرفاً یک پسماند نیست، بلکه می‌تواند به عنوان یک منبع بالقوه برای خلق ارزش در آینده مدیریت شود و در کنار آن، تولید نیز باید از مراحل اولیه زنجیره به سمت محصولات با ارزش افزوده بیشتر حرکت کند.

نوری تأکید کرد: صنعت مس در دهه‌های آینده یکی از صنایع راهبردی جهان خواهد بود. توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر، خودرو‌های برقی، شبکه‌های برق، مراکز داده و زیرساخت‌های دیجیتال همگی به مس نیاز دارند. اما این فرصت برای همه تولیدکنندگان به یک اندازه ایجاد نخواهد شد. برندگان آینده شرکت‌هایی خواهند بود که بتوانند مس را با هزینه کم‌تر، مصرف منابع کم‌تر، فناوری بالاتر، استاندارد‌های محیط‌زیستی بهتر و ارزش افزوده بیشتر تولید کنند.

وی خاطرنشان کرد: بنابراین رقابت آینده صنعت مس فقط بر سر میزان ذخایر معدنی نیست، بلکه رقابت بر سر دانش، بهره‌وری و کیفیت مدیریت منابع است. در «مس کاوان نماد» نیز تلاش ما این است که توسعه آینده شرکت بر همین مبنا شکل بگیرد. از استخراج و فرآوری هوشمند گرفته تا مدیریت آب و انرژی، بازتعریف مفهوم باطله و حرکت به سمت تکمیل زنجیره ارزش.

نوری در پایان گفت: هدف نهایی این است که معدن و کارخانه به یک سامانه صنعتی هوشمند، بهره‌ور و پایدار برای خلق ارزش تبدیل شوند.