راه نجات اکتشاف ایران از بن‌بست روش‌های سنتی

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری رصد اقتصادی،اردشیر سعدمحمدی، مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری توسعه معادن و فلزات، در چهارمین همایش استیل‌پرایس هشدار داد که ادامه استفاده از روش‌های سنتی در اکتشاف، پاسخگوی نیازهای معدنی آینده کشور نخواهد بود. به باور او، ذخایر سطحی رو به اتمام هستند و یافتن کانسارهای عمیق و پنهان، بدون بهره‌گیری از فناوری‌های نوین ممکن نیست.

سعدمحمدی با اشاره به روند رو به رشد تقاضای جهانی برای فلزات راهبردی مانند مس، لیتیوم و عناصر نادر خاکی، تصریح کرد که رقابت برای دستیابی به منابع جدید، کشورها را ناگزیر به تحول در نظام اکتشافی کرده است. او خاطرنشان کرد که فاصله زمانی میان کشف یک معدن تا بهره‌برداری از آن، به‌طور میانگین بیش از 17 سال تخمین زده می‌شود و این موضوع، اهمیت سرمایه‌گذاری امروز در فناوری‌های اکتشافی را دوچندان می‌کند.

به گفته این فعال بخش معدن، عبور از اهداف کم‌عمق و آسان، الزامات جدیدی را طلب می‌کند که از جمله آنها می‌توان به کارگیری ابزارهای پیشرفته حفاری، تحلیل داده‌های چندبعدی و سامانه‌های هوشمند اشاره کرد. او تأکید کرد که نوآوری زمانی کارآمد است که بتواند ابهامات مسیر اکتشاف را کاهش دهد، سرعت تصمیم‌سازی را بالا ببرد و دقت عملیات میدانی را افزایش دهد.

سعدمحمدی در تشریح ابزارهای تحول‌آفرین، به نقش پهپادهای تخصصی، روش‌های فتوگرامتری، سنجش‌های طیفی، تجهیزات پیشرفته ژئوفیزیک، آزمایش‌های سریع نمونه‌ها و نرم‌افزارهای پردازش اطلاعات اشاره کرد و یادآور شد که صرف خرید تجهیزات مدرن کافی نیست؛ بلکه همراهی آن با آموزش نیروی متخصص، نرم‌افزارهای کاربردی و یک برنامه عملیاتی منسجم، شرط اثربخشی آن است.

وی همچنین بر جایگاه کلیدی هوش مصنوعی در تلفیق داده‌های اکتشافی تأکید و اظهار کرد که این فناوری می‌تواند به شناسایی دقیق‌تر اهداف حفاری و بهینه‌سازی مسیر دستیابی به ذخایر کمک کند. از نگاه او، حفاری‌های جهت‌دار نیز یکی از راهکارهای کاهش هزینه‌ها و جایگزینی روش‌های پرهزینه موازی است.

مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری توسعه معادن و فلزات، با تأکید بر ضرورت شناخت علمی پتانسیل‌های معدنی ایران، خواستار تلفیق ملاحظات محیط‌زیستی با فعالیت‌های اکتشافی شد و گفت: «مطالعات اکتشافی لزوماً به معنای آغاز معدنکاری نیست، اما از شناسایی ظرفیت‌های زیرسطحی نباید غافل شد.»

او در پایان با اشاره به محدودیت منابع مالی و زمانی، جمع‌بندی کرد که مهم‌ترین اولویت، انتخاب مدل اقتصادی بهینه، روش‌های کم‌هزینه و مسیرهای سریع‌رسان به نتیجه است؛ چراکه "موفقیت از مرز دانش عبور می‌کند و دگرگونی نیز در همین مرز شکل می‌گیرد."